TBMM’de Aralık Ayı: Gençlik Konuları Bilgi Notu
Bu bilgi notu, Aralık 2025 ayında Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu’nda milletvekillerinin gençlik ve gençleri doğrudan ilgilendiren alanlarda yaptığı konuşmalara ilişkin olarak derlenen verilere dayanmaktadır. Aralık ayı, tüm bakanlıkların bütçe görüşmelerinin yapılması sebebiyle TBMM’de diğer aylara göre daha yoğun geçmektedir. Gençlik ve Spor Bakanlığı’nın bütçesinin görüşüldüğü 12 Aralık ve genel bütçe günü 20 Aralık tarihlerinde ilgili bakan Osman Aşkın Bak da mecliste bulunmuştur. Gençlik ve Spor Bakanlığı bütçesi, kapsamında bulunan konular dolayısıyla Milli Eğitim, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlıkları ile ilişkili olsa da onlarla aynı gün görüşülmemiştir.
Muhalefet vekilleri, Gençlik ve Spor Bakanlığı’nın bütçesini gençlere yönelik olmaması konusunda eleştirmişlerdir. Sıklıkla KYK burs ve kredilerin yetersizliği ile gençlerin yaşadığı ekonomik sorunlara değinmişlerdir. Bakanlığın politikalarının, faaliyetlerinin politize olduğunu ve adaletli uygulanmadığını; merkezlerinin de kapsayıcı olmadığını vurgulanmıştır. Toplamda 37 farklı muhalefet vekili gençlerin sorunlarına dair söz almış ve toplamda 92 kez bu sorunlardan bahsetmişlerdir. AKP ve MHP vekilleri de 7 kere bu sorunlara cevaben söz alarak devletin gençlere verdiği değerden ve politikaların işlevselliğinden bahsetmişlerdir.
Öne Çıkan Temalar
Aralık 2025 ayında TBMM’de gençlik başlığı altında gençlerin yaşadığı sorunlardan toplamda 92 kez bahsedilmiştir. En sık dile getirilen konu genç yoksulluğu/ işsizliği olmuştur. Bu konuyu ne eğitimde ne istihdamda gençler, KYK burs/kredi ve yurt yetersizliği ile uyuşturucu ve kumar sorunu takip etmiştir.
Genç Yoksulluğu / İşsizliği: Muhalefet vekilleri gençlerin umudunun olmadığından, geçinemediklerinden ve üniversite okusalar dahi işsizlikle mücadele ettiklerinden bahsetmişlerdir. Milletvekilleri bu konuda iktidarın sorumluluk alması gerektiğine değinmişlerdir. Bu konu TBMM’de toplamda 18 kere gündeme gelmiştir. Parti bazlı olarak;
- 6 kere DEM Parti,
- 5 kere CHP,
- 3 kere Saadet Partisi,
- 2 kere İyi Parti,
- 1’er kere de DEVA Partisi ve HÜDAPAR milletvekilleri dile getirmiştir.
Ne Eğitimde Ne İstihdamda Gençler: Ne eğitimde ne istihdamda (NEET) gençler mecliste 11 kere gündeme gelmiştir. Milletvekilleri gençlerin durumunu ortaya koymak adına NEET verilerini kullanmış (kullandıkları veriler arasında farklılıklar bulunmaktadır) ve sıklıkla bu oranları Avrupa ülkeleri ile kıyaslamışlardır. Parti bazlı olarak;
- 4 kere CHP,
- 3 kere Saadet Partisi,
- 3 kere İYİ Parti,
- 1 kere de DEM Parti bu konuyu gündeme getirmiştir.
KYK Burs/Kredi ve Yurt Yetersizliği ve Öğrencilerin Barınma Sorunu: Devlet yurtlarının kapasitesinin öğrenci sayısına oranla yetersiz kaldığı TBMM’de gündeme gelmiştir. Devlet yurtlarında kalamayan gençlerin ya vakıf, tarikat yurtlarına mecbur bırakıldığı ya da yüksek kiralara mahkûm edildiği söylenmiştir. KYK bursunun da enflasyonla birlikte değersizleştiği ve öğrencilere bir alım gücü yaratmadığı vurgulanmıştır. KYK burs/kredi ve yurt yetersizliği, Aralık ayı boyunca mecliste 10 kere konuşulmuştur. Buna ek olarak 3 kere gençlerin barınma sorunundan, 2 kere de KYK yurtlarının kalitesinden bahsedilmiştir. KYK burs/kredi ve yurt yetersizliğinden parti bazlı olarak;
- 5 kere CHP,
- 2 kere İYİ Parti,
- 1’er kere de Saadet Partisi, DEVA ve HÜDAPAR vekilleri bahsetmiştir.
Uyuşturucu/ Kumar Sorunu: Gençlerin bağımlılıkla (uyuşturucu ve kumar) mücadele etmede hükümetin yetersiz kaldığı muhalefet milletvekilleri tarafından dile getirilmiştir. Bu konu, Aralık 2025’te toplamda 10 kere gündeme gelmiştir. Parti bazlı olarak;
- 3 kere Saadet Partisi,
- 3 kere CHP,
- 2 kere DEVA Partisi,
- 2 kere DEM Parti,
- 1 kere de İYİ Parti tarafından gündeme getirilmiştir.
Sonuç
Aralık 2025 ayı bütçe görüşmeleri sebebiyle TBMM’de yoğun geçmiştir. Muhalefet vekilleri gençlerin en çok ekonomik sorun ve kaygılarından bahsetmişlerdir. AKP ve MHP vekilleri ile Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak ise gençlere verilen değerden, yapılan yatırımlardan ve savunma sanayinden bahsetmişlerdir. Bütçenin gençler için yeterliliğini savunsalar da muhalefet vekilleri hem bütçeyi nicel olarak yeterli bulmamış hem de bütçenin adil ve kapsayıcı harcanmadığını vurgulamışlardır.
